Amîda Kurdî - Li gorî Tekbaş, ev xebat ji vegotina bûyerekê zêdetir e. Ew dibêje ku armanca sereke ew e ku bîra jiyana gundî, ruhê hevgirtinê û nirxên ku bi salan di nav civakê de ji nifşekê derbasî nifşeke din bûne, bi zimanê muzîkê ji nû ve bêne bîranîn.
Ji Serşoyê heta filman: Ali Tekbaş hafizeya Colemêrgê bi muzîkê vedigerîne ????https://t.co/3ialSkNLHW pic.twitter.com/p3VYISCJEi
— Amîda Kurdî (@AmidaKurdi) August 14, 2026
Di nava berhemê de Serşo heye, rîtuelek ku berî dawetê pêk tê û di nav çanda Colemêrgê de ciheke girîng digire. Lê Tekbaş vê kevneşopiyê tenê wekî bûyerek folklorîk nabîne. Ew wê wek sembola bîr, hevgirtin û domandina mîrateya çandî dibîne. Bi vî awayî, ev berhem lêkolîneke muzîkal a li ser bîrê ye ku pirekê di navbera rabirdû û îro de ava dike.
Aliyê dîtbarî yê projeyê jî li ser bîr û arşîvê hatiye avakirin. Ji bo çêkirina vîdyoya muzîkê, Tekbaş ji wêneyên ku wênekêş Enver Özkahraman yên di salên 1970 û 1980yî de li Colemêrgê kişandine sûd vergirtiye. Ew wêne ku bi alîkariya teknolojiya hişê çêkirî ji nû ve hatine zindîkirin, dîmenên jiyanekê vedibêjin ku îro gelekî ji wê tenê di bîranînan de maye.
Tekbaş destnîşan dike ku armanca wî ji bikaranîna van wêneyan ne afirandina rabirdûyekî nû ye, lê berevajî wê, parastin û veguhastina bîra heyî ye. Wî xwestiye ku bi vê rêbazê hem nifşên nû bi vê mîrasê ve bên girêdan û hem jî rêzgirtinê ji xebata Enver Özkahraman re nîşan bide.
Di pêvajoya afirandinê de çavkaniyeke din a girîng jî fîlma klasîk a “Hakkâri’de Bir Mevsim” (Werzek li Colemêrgê) bûye. Tekbaş wiha tîne ziman: Ez ji dilsoziya xurt a mirovan a li hember ziman, çand û nirxên xwe, tevî şert û mercên dijwar ên jiyanê, pir bandor bûm.
Bi vê berhemê, hunermend hewl dide ku deng, rû û bîra çandî ya rabirdûyê bîne nav roja me ya îroyîn. Ji bo wî, muzîk ne tenê huner e; ew amûrek e ji bo parastina bîrê û veguhastina wê ji nifşekê bo nifşeke din.
Di navbera hafizeya gel û muzîka îroyîn de: Ali Tekbaş kî ye?
Ali Tekbaş yek ji wan hunermendên Kurd e ku bi salan e li ser parastin û vejandina mîrasa muzîkî ya Mezopotamyayê dixebite. Ji zaroktiya xwe ve bi dengbêjî û muzîka gelêrî re mezin bûye û paşê li Konservatuara Zanîngeha Dîcleyê xwendiye. Ji wê demê ve ye, ew li pey berhevkirin û tomarxistina kilam, lawik, stranên şînê û gelek berhemên ku di bîra gel de zindî mabûn çûye. Ji bo Tekbaş, muzîk tenê huner nîne; ew her weha amûrek e ji bo parastina bîr û nasnameya çandî.
Di rêwîtiya xwe ya hunerî de, Tekbaş teknîkên kevneşopî yên stranbêjiyê bi aranjman û nêzîkatiyên nûjen re têkel kiriye. Repertuwara wî ji stranên govendê heta kilamên destanî, lawjeyên şînê û çîrokên dengbêjan dirêj dibe. Bi berhemên wekî Babê Beşîr, Welato û Gelavêj, Genim Gêrano ew hewl dide ku muzîka Kurdî bêyî dûrketin ji kokên xwe bi nifşên îroyîn re têkildar bike û mîrasa muzîkî ya Kurdan zindî bihêle. Ew yek ji avakarên koma muzîkê ya Lawjeyê ye û niha Londonê dijî.
Şîrove